Publikacja:
Czy można skutecznie przyspieszyć reformę konstytucyjną? Lekcje z nowelizacji artykułu 49 Konstytucji Hiszpanii
Data
2026
Artykuł
Przeszukaj czasopismo| cris.virtual.journalance | #PLACEHOLDER_PARENT_METADATA_VALUE# |
| cris.virtualsource.journalance | ff6de15c-793d-460a-a16f-745170980ddb |
| dc.abstract.pl | Artykuł analizuje mechanizmy prawne umożliwiające błyskawiczne przeprowadzenie trzeciej w historii nowelizacji Konstytucji Hiszpanii w 2024 roku. Reforma artykułu 49 zastąpiła anachroniczne określenie „upośledzeni” terminem „osoby z niepełnosprawnościami”, dostosowując ustawę zasadniczą do standardów Konwencji ONZ. Mimo że hiszpańska konstytucja nie przewiduje trybu przyspieszonego dla reform, nowelizacja została uchwalona w zaledwie sześć tygodni. Kluczem okazało się zastosowanie specjalnej procedury parlamentarnej „tramitación en lectura única” (procedowanie w jednym czytaniu), która skondensowała cały proces do jednej debaty plenarnej. Możliwość wykorzystania tego mechanizmu wynikała z szerokiego konsensusu politycznego między PSOE i PP oraz wieloletniego nacisku społeczeństwa obywatelskiego. Analiza pokazuje, jak sztywność konstytucji może być równoważona elastycznością procedur parlamentarnych, gdy istnieje wystarczająca wola polityczna. Przypadek ten ilustruje napięcie między konstytucyjną rozwagą a pragmatyzmem politycznym w procesach reformy ustaw zasadniczych. Jednocześnie analiza pierwszego roku obowiązywania znowelizowanego przepisu ujawnia istotne wyzwania implementacyjne, wskazując na napięcie między sukcesem legislacyjnym a trudnościami w praktycznym wdrażaniu reformy, co podkreśla znaczenie zabezpieczenia odpowiednich mechanizmów wykonawczych i finansowania dla skuteczności zmian konstytucyjnych. |
| dc.contributor.author | Andrzej Jackiewicz |
| dc.date.accessioned | 2026-03-16T20:35:04Z |
| dc.date.available | 2026-03-16T20:35:04Z |
| dc.date.issued | 2026 |
| dc.date.published | 2026-03-15 |
| dc.description.issue | 1 |
| dc.description.version | VoR |
| dc.identifier.affiliation | Uniwersytet w Białymstoku (Polska) |
| dc.identifier.doi | 10.7206/kp.2080-1084.835 |
| dc.identifier.orcid | 0000-0001-6957-3139 |
| dc.identifier.uri | https://repozytorium.kozminski.edu.pl/handle/item/3865 |
| dc.language | pl |
| dc.pbn.affiliation | law |
| dc.publisher | Krytyka Prawa |
| dc.relation.ispartof | Krytyka Prawa. Niezależne Studia nad Prawem |
| dc.relation.pages | 57–82 |
| dc.rights | CC-BY-4.0 |
| dc.subject.pl | reforma konstytucyjna |
| dc.subject.pl | procedura parlamentarna |
| dc.subject.pl | niepełnosprawność |
| dc.subject.pl | Hiszpania |
| dc.subject.pl | konsensus polityczny |
| dc.subtype | Other |
| dc.title | Czy można skutecznie przyspieszyć reformę konstytucyjną? Lekcje z nowelizacji artykułu 49 Konstytucji Hiszpanii |
| dc.type | Article |
| dspace.entity.type | Publication |