Publikacja:
Władza sędziego – zasadnicze dylematy
Data
2024
Artykuł
Przeszukaj czasopismo| cris.legacyid | 7475 |
| cris.virtual.journalance | #PLACEHOLDER_PARENT_METADATA_VALUE# |
| cris.virtualsource.journalance | ff6de15c-793d-460a-a16f-745170980ddb |
| dc.abstract.pl | Jednym z zasadniczych dylematów w sądowym stosowaniu prawa jest respektowanie zasady praworządności, a nie tylko zasady legalizmu. Zasada legalizmu ujęta w art. 7 Konstytucji w niewystarczający sposób chroni konstytucyjnie gwarantowane prawa i wolności jednostki i dlatego konieczny jest sędziowski aktywizm, tj. korekta prawa stanowionego w procesie wykładni i stosowania prawa po to, by prawu nadać taką treść, która zgodna jest z konstytucyjnie określonymi wartościami, leżącymi u podstaw aksjologii polskiej Konstytucji. Korekta prawa stanowionego wiąże się z wyjściem poza treść zasady legalizmu i odniesienia się do takich wartości jak: słuszność, sprawiedliwość, dobro, prawa i wolności człowieka. Sędzia z uwagi na to, że zgodnie z Konstytucją podlega przede wszystkim jej przepisom, a w dalszej kolejności ustawom, może – jeśli potrafi to uzasadnić – odrzucić treść przepisów ustawowych i oprzeć rozstrzygnięcie wyłącznie na przepisach Konstytucji. Jest to zasadne wówczas, kiedy Konstytucja w większym zakresie aniżeli ustawa chroni prawa i wolności jednostki. Sędzia nie może powoływać w procesie wykładni reguły dura lex sed lex albowiem niszczy ona standardy kultury prawnej. Korekta prawa stanowionego w procesie jego wykładni wiąże się z sędziowską niezawisłością i odpowiedzialnością za wydane rozstrzygnięcie. |
| dc.contributor.affiliation | Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu |
| dc.contributor.author | Andrzej Gomułowicz |
| dc.date.accessioned | 2025-07-25T16:34:02Z |
| dc.date.available | 2025-07-25T16:34:02Z |
| dc.date.issued | 2024 |
| dc.date.published | 12/2024 |
| dc.description.issue | 4 |
| dc.description.physical | 144-160 |
| dc.description.volume | 16 |
| dc.identifier.doi | 10.7206/kp.2080-1084.725 |
| dc.identifier.issn | 2080-1084 |
| dc.identifier.uri | https://repozytorium.kozminski.edu.pl/handle/item/2736 |
| dc.language | en |
| dc.relation.ispartof | Krytyka Prawa. Niezależne Studia nad Prawem |
| dc.relation.pages | 144-160 |
| dc.rights | CC-BY-4.0 |
| dc.subject | zasada legalizmu |
| dc.subject | zasada praworządności |
| dc.subject | znaczenie antynomii reguł prawnych (dura lex sed lex |
| dc.subject | summum ius summa iniuria) |
| dc.subject | sędziowski aktywizm |
| dc.subject | sędziowska niezawisłość |
| dc.subject | znaczenie zasady aequitas |
| dc.subtype | Original |
| dc.title | Władza sędziego – zasadnicze dylematy |
| dc.type | Article |
| dspace.entity.type | Publication |